Siết kỷ luật, kỷ cương tài chính ngân sách, xóa cơ chế “xin – cho”

Các bộ, ngành, địa phương đã bắt đầu thi công Dự toán năm 2019. Theo ông Võ Thành Hưng, Vụ trưởng Vụ Ngân sách nhà nước (Bộ Tài chính), năm 2019 là năm có ý nghĩa quan trọng trong thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội GĐ 2016 – 2020, vì vậy, kỷ luật, kỷ cương tài chính, ngân sách phải được thực hiện nghiêm minh ở toàn bộ 1 vài cấp, 1 vài ngành.

Có ý kiến cho rằng, thi công dự toán thu ngân sách nhà nước (NSNN) chưa bao quát hết nguồn thu, còn chi thì năm nào cũng vượt dự toán. Quan điểm của ông ra sao?

Khi thi công dự toán thu ngân sách nội địa năm sau, cơ quan thuế luôn gắng sức giao thu sát thực tại, theo đúng chính sách bán hàng, chế độ hiện hành, trên cơ sở đánh giá sát khả năng thực hiện thu ngân sách của năm thi công dự toán; đồng thời đánh giá, tiên liệu tình hình kinh tế vĩ mô trong nước và quốc tế, đặc thù là các nhân tố tác động làm 1 vàih tân tình hình đầu tư, phát triển sản xuất – kinh doanh và làm việc thương mại, xuất nhập khẩu năm sau.

.
.

Tuy nhiên, do dự toán năm sau bắt đầu được thi công từ tháng 7 năm trước để kịp trình Quốc hội thảo luận, cho ý kiến và thông qua vào kỳ họp cuối năm (cuối tháng 10), nên toàn bộ số liệu đưa ra để xác định số thu năm sau chỉ là chuẩn bị, ước tính, khó có thể chính xác tuyệt đối, nhưng tổng thể NSNN được thi công tương đối sát.

Nhưng NSNN năm nào cũng thu vượt dự toán thì chẳng thể nói là thi công dự toán tương đối sát?

Đúng là năm nào NSNN cũng vượt thu. Đơn cử, năm 2016 dự toán thu 1.014.500 tỷ đồng, vừa được Quốc hội thông qua quyết toán 1.107.381 tỷ đồng, vượt thu 92.881 tỷ đồng; năm 2017, dự toán 1.212.180 tỷ đồng, thu ước đạt 1.288.660 tỷ đồng, vượt thu 76.480 tỷ đồng.

Số tăng thu vượt dự toán 1 phần nhờ làm việc sản xuất – kinh doanh có sự tăng trưởng mạnh mẽ, cơ quan quản lý thuế quyết liệt xử lý thu hồi nợ đọng thuế; truy thu qua công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm toán; chống trốn thuế, gian lận thuế, chuyển giá… nhưng số tăng thu chủ yếu từ đất đai (thu tiền sử dụng đất, tiền cho thuê đất), dầu thô và 1 phần từ làm việc xuất – nhập khẩu do kim ngạch xuất – nhập tăng cao hơn mục tiêu đặt ra rất nhiều.

Tóm lại, nếu trừ 1 vài khoản thu có nhân tố khách quan, tùy thuộc vào phân khúc, thì số thu từ làm việc sản xuất, kinh doanh tương đối sát dự toán.

Thực tế có địa phương tăng thu rất cao, ngược lại có địa phương hụt thu. Địa phương tăng thu có phải do giao dự toán chưa sát thực tại, bỏ sót nguồn thu, địa phương hụt thu là do chưa quyết liệt trong công tác quản lý thuế?

Như tôi đã nói, dự toán ngân sách năm sau bắt đầu được thi công từ tháng 7 đến tháng 10 năm trước, nên khi thi công dự toán chưa lường trước được 1 vài khả năng xảy ra. Lường trước khả năng xảy ra là điều rất khó vì làm việc sản xuất, kinh doanh còn tùy thuộc vào nhân tố phân khúc địa cầu và sự điều chỉnh kế hoạch sản xuất, kinh doanh của công ty – điều này nằm ngoài khả năng của cơ quan thi công dự toán.

Đơn cử, khi thi công dự toán rất khó lường trước được sẽ có thêm bao nhiêu cơ sở kinh doanh mới đi vào làm việc, có bao nhiêu cơ sở kinh doanh năm trước làm việc cầm chừng, nhưng năm sau làm việc mạnh trở lại. Ngược lại, 1 số công ty đóng góp số thu lớn cho ngân sách năm nay làm việc rất tốt, năm sau thì rất gặp khó.

Đó là chưa kể, sau khi dự toán NSNN đã đã đi vào hoạt động, thậm chí đã trình Quốc hội thì 1 số địa phương, đặc thù là 1 vài tỉnh miền Trung gặp thiên tai, bão lũ thì ngay lập tức nhiều tính toán về số thu đã không còn chính xác.

Về chi ngân sách, thưa ông, tại sao vẫn còn hiện trạng nhiều bộ, ngành, địa phương chi vượt dự toán, trong khi theo Luật Ngân sách nhà nước, thì mọi khoản chi chỉ được thực hiện khi có trong dự toán?

Không chỉ ở Việt Nam, mà hiện trạng chi vượt dự toán, thu không đủ chi (bội chi) là bài toán nan giải có nhiều nước trên địa cầu. Nguyên nhân là do nhu cầu chi tiêu, đặc thù là chi đầu tư phát triển thực tại bao giờ cũng lớn hơn so có con số được giao (dự toán).

Còn đối có chi tiêu không ngừng nghỉ, chi tiêu cho bộ máy quản lý hành chính nhà nước, về căn bản chi đúng dự toán, dĩ nhiên vẫn có hiện trạng nơi này, nơi kia chi vượt, chi không đúng chế độ, nguyên tắc, định mức, chi không đúng nguồn, mua sắm vượt nhu cầu gây lãng phí… Tuy nhiên, so có tổng chi không ngừng nghỉ thì 1 vài khoản chi này không nhiều (năm 2016 chỉ có 211,6 tỷ đồng) và đều được Kho bạc Nhà nước kiểm soát nghiêm ngặt, Kiểm toán Nhà nước kiểm toán và kiến nghị thu hồi về cho NSNN.

Trong các năm gần đây, hầu như năm nào cũng tăng thu nhập cơ sở, để hạn chế tăng chi không ngừng nghỉ do tăng thu nhập cơ sở, năm nào Bộ Tài chính cũng đề nghị 1 vài bộ, ngành trên cơ sở dự toán được giao phải tiết kiệm chi không ngừng nghỉ, tăng nguồn thu sự nghiệp để tạo nguồn cải 1 vàih tiền thu nhập. Các địa phương phải tiết kiệm 10% chi không ngừng nghỉ tạo nguồn cải 1 vàih tiền thu nhập. Về căn bản, 1 vài cơ quan sử dụng NSNN thực hiện đúng đề nghị này.

Quan điểm khi thi công dự toán NSNN năm 2019 là gì, thưa ông?

Quan điểm thi công Dự toán NSNN năm 2019 là cơ cấu lại ngân sách và quản lý nợ công phải đặt trong tổng thể cơ cấu lại nền kinh tế, gắn có đổi mới mô hình tăng trưởng, bảo đảm hiệu quả, toàn diện, công bằng, bền vững, động viên hợp lý 1 vài nguồn lực. Thực hành triệt để tiết kiệm, chống lãng phí; xác định tiết kiệm là quốc sách danh tiếng; chỉ chi trong khả năng của nền kinh tế và chỉ vay trong khả năng trả nợ.

Siết chặt kỷ luật, kỷ cương tài chính – ngân sách, tăng cường công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình của 1 vài cấp về thu, chi ngân sách, sử dụng vốn vay và xử lý nợ công, hạn chế và tiến tới xoá bỏ cơ chế “xin – cho”.

Bạn đang xem chuyên mục Blog Tai Chinh Bat Dong San ở Duanvincitygrandpark.net